تحلیل دیدگاههای امام خامنهای در راستای تقویت استقلال و مقاومت در وبینار مشترک ایران و کشورهای آفریقایی
در وبینار علمی که با مشارکت کشورهای مختلف برگزار شد، متخصصین از تانزانیا، کنیا، اوگاندا، نیجریه و آفریقای جنوبی به بررسی دیدگاههای امام خامنهای در خصوص مبارزه با استعمار و امپریالیسم و همچنین تحقق استقلال اقتصادی در کشورهای آفریقایی پرداختند.
به گزارش روابط عمومی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، رایزنیهای فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در کشورهای تانزانیا، کنیا، اوگاندا، نیجریه و آفریقای جنوبی به صورت مشترک، نشست علمی ترکیبی (حضوری ـ آنلاین) با عنوان «بررسی دیدگاه آیتالله علی خامنهای در مورد استقلال، عزت و مقاومت؛ مطالعه تطبیقی مبارزات ایران و آفریقا» را با حضور اساتید، فرهیختگان و اندیشمندان از کشورهای مختلف برگزار کردند. این برنامه همچنین با استقبال دانشجویان تانزانیایی همراه بود و در بخش پایانی، پرسشها و دیدگاههای آنها در فضایی علمی و صمیمی مطرح و پاسخ داده شد.
وکیل الحاج از آفریقای جنوبی با ارائه روایتی شخصی، انقلاب اسلامی سال ۱۹۷۹ را با مبارزات ضد آپارتاید در دهههای ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ پیوند داد. وی به نقاط عطف آپارتاید (مانند قیام سووتو ۱۹۷۶)، اقدامات بینالمللی (تحریمهای تسلیحاتی و نفتی در حدود ۱۹۷۳–۱۹۷۵) و نقش ژئوپلیتیک غرب اشاره کرد. همچنین از همبستگی ایران با جنبشهای رهاییبخش آفریقای جنوبی یاد کرد.
او پیشرفتهای سریع ایران در دهه ۱۹۸۰، از جمله برقرسانی روستایی، تأمین آب و سرمایهگذاری در آموزش عالی را برجسته ساخت و این دستاوردها را با انتقال قدرت سیاسی بدون توزیع اقتصادی متوازن در آفریقای جنوبی مقایسه نمود که منجر به بیکاری مزمن و ناکامی برخی برنامههای توسعهای شد.
آدم سبلا از اوگاندا چارچوبی تطبیقی ارائه داد و بر اصول مشترک استقلال، کرامت و مقاومت تأکید کرد. همچنین به تفاوتهای تاریخی اشاره کرد؛ از جمله تجربه چندصدساله آفریقا با برده داری و استعمار، در مقابل مسیر متفاوت ایران.
وی بر اهمیت مقاومت فرهنگی در برابر امپریالیسم فرهنگی غرب و ضرورت ارائه الگویی از مقاومت برای اتحاد ملتهای تحت ستم، فراتر از مرزهای دینی، تأکید کرد.
موالاباس اسوالی از تانزانیا تحلیلی ایدئولوژیک ارائه کرد و مفهوم «حاکمیت الهی» را مطرح نمود و نظام ایران را به عنوان نوعی «دموکراسی الهی» توصیف کرد که بر مشروعیت دینی و سرمایهگذاری در سرمایه انسانی استوار است.
او به آموزههای امام شهید درباره دشمنان داخلی و خارجی اشاره کرد و نسبت به خطر خیانتهای داخلی در جنبشهای آزادیبخش هشدار داد و آن را با ترور رهبران آفریقایی مقایسه کرد.
امینه محمد از فعال رسانهای از کنیا در سخنرانی خود با موضوع «حاکمیت اقتصادی، کرامت و مقاومت»، بر این نکته تأکید کرد که هرچند آفریقا استقلال سیاسی خود را با فداکاریهای فراوان به دست آورده، اما هنوز به استقلال اقتصادی کامل نرسیده و با اشکال جدید استعمار نوین مواجه است.
وی با اشاره به اعتراضات سال ۲۰۲۴ کنیا در واکنش به سیاستهای اقتصادی تحمیلی نهادهای خارجی مانند صندوق بینالمللی پول، پیامدهایی چون افزایش مالیات، گرانی، خصوصیسازی و کاهش خدمات عمومی را نمونهای از این فشارها دانست.
محمد، تجربه ایران در تقویت توان داخلی، کاهش وابستگی، سرمایهگذاری در آموزش، فناوری و توانمندسازی زنان را الگویی ارزشمند برای کشورهای آفریقایی معرفی کرد و افزود: «بازسازی کرامت آفریقا نیازمند احیای هویت فرهنگی، اعتماد به ظرفیتهای بومی و اتخاذ مسیر توسعه مبتنی بر استقلال و تابآوری است.»
محمد زبیر از نیجریه دکترین استقلال در اندیشه رهبری ایران را در چهار محور خلاصه کرد: ضدیت با امپریالیسم، خودکفایی اقتصادی (اقتصاد مقاومتی)، هویت اسلامی در حکمرانی و تقدم مقاومت بر تسلیم.
وی اقدامات عملی ایران برای مقابله با تحریمها، از جمله کاهش وابستگی به دلار و تمرکز بر علم و فناوری را برجسته نمود.
در همین راستا، معارفی رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در تانزانیا مفهوم «کرامت» را بهعنوان پایه سیاست خارجی ایران تبیین کرد و بر اصول کرامت، حکمت و مقاومت تأکید نمود.
وی به پیشینه تمدنی ایران، تاریخ مداخلات خارجی و تمرکز پس از انقلاب اسلامی بر خودکفایی علمی و فناوری صلحآمیز هستهای اشاره کرد و نظم بینالمللی را بهعنوان ساختاری ناعادلانه و گزینشی مورد نقد قرار داد.
در پایان نشست، دانشجویان تانزانیایی پرسشهایی درباره عوامل همبستگی ملی، الگوی توسعه ایران، نسبت میان حاکمیت ملی و کمک خارجی، دستاوردهای ایران در حوزه آموزش و بهداشت، و نیز تفاوتهای جمهوری اسلامی ایران با رژیم صهیونیستی مطرح کردند که سخنرانان در پاسخ، بر نقش تربیت فرهنگی و دینی، سرمایهگذاری بر جوانان، کاهش فساد، اولویتبخشی به منافع ملی، توسعه داخلی، حفظ استقلال در تصمیمگیری و مشارکت مردمی تأکید کردند.
انتهای پیام/