به گزارش روابط عمومی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، فتح‌الله فروغی در نشست تخصصی بین‌المللی «بایسته‌ها و شایسته‌های ترجمه و نشر کودک و نوجوان» در سرای اهل قلم، ترجمه را فراتر از انتقال واژگان از زبانی به زبان دیگر دانست و اظهار کرد: ترجمه آثار کودک و نوجوان، فرصتی برای انتقال تجربه‌ها، فرهنگ‌ها، باورها و ارزش‌های جامعه ایرانی به دیگر ملت‌هاست.

رئیس هیئت‌مدیره انجمن ناشران کتاب کودک و نوجوان افزود: ادبیات کودک می‌تواند زمینه آشنایی کودکان جهان با ایران را از دریچه داستان و روایت فراهم کند و به اصلاح تصویرهای کلیشه‌ای و یک‌سویه از جامعه ایرانی کمک کند. ادبیات این ظرفیت را دارد که تجربه‌ها، دوستی‌ها، امیدها و شادی‌های کودکان کشورهای مختلف را به یکدیگر پیوند دهد و زمینه شناخت متقابل فرهنگ‌ها را فراهم سازد.

وی با تأکید بر اهمیت انتخاب آثار مناسب برای ترجمه، تصریح کرد: هر اثر ارزشمند فرهنگی لزوماً قابلیت ترجمه و انتشار در همه کشورها را ندارد. شناخت فرهنگ، ویژگی‌های شناختی، عاطفی و روانی مخاطبان کشور مقصد و توجه به زبان روزمره و اقتضائات فرهنگی آنان، از جمله الزامات ترجمه موفق آثار کودک و نوجوان است.

فروغی خاطرنشان کرد: هدف از ترجمه نباید صرفاً آشنایی کودکان دیگر کشورها با داستان‌ها و سنت‌های فرهنگی ایران باشد؛ بلکه مهم آن است که مفاهیم و پیام‌های این آثار در ذهن و دل مخاطبان بنشیند و بتواند اثربخشی فرهنگی ماندگاری داشته باشد.

رئیس هیئت‌مدیره انجمن ناشران کتاب کودک و نوجوان با اشاره به ضرورت بهره‌گیری از دیدگاه‌های کارشناسان این حوزه، بر نقش نشست‌های تخصصی در شناسایی چالش‌ها و ارائه راهکارهای عملی برای ارتقای کیفیت ترجمه و نشر بین‌المللی کتاب کودک و نوجوان تأکید کرد.

فروغی با طرح این پرسش که ادبیات کودک ایران تا چه اندازه توانسته است از ظرفیت‌های خود در بازار جهانی بهره‌برداری کند، گفت: با وجود برخورداری ادبیات کودک ایران از ظرفیت‌های قابل توجه، نتوانسته‌ایم به اندازه کافی از فرصت‌های بازار بین‌المللی استفاده کنیم.

وی افزود: توسعه حضور ناشران ایرانی در بازارهای خارجی می‌تواند منابع درآمدی تازه‌ای برای صنعت نشر فراهم آورد و به تقویت توان اقتصادی ناشران، نویسندگان، پدیدآورندگان و تصویرگران کتاب کودک کمک کند.

رئیس هیئت‌مدیره انجمن ناشران کتاب کودک و نوجوان با اشاره به اقدامات انجام‌شده در زمینه ارزیابی آثار و توسعه ارتباطات حرفه‌ای، از همکاری انجمن با نهادهای مرتبط با تولید کتاب کودک، انجمن نویسندگان و انجمن تصویرگران ایران یاد کرد و گفت: این همکاری‌ها زمینه شناسایی و ارزیابی آثار مناسب برای عرضه در بازارهای جهانی را فراهم کرده است؛ با این حال، چنین اقداماتی باید استمرار یابد و به برنامه‌هایی منسجم و بلندمدت تبدیل شود.

فروغی با تأکید بر ضرورت بازنگری در سیاست‌های حوزه ترجمه و نشر بین‌المللی، سه مؤلفه «راهبرد، ساختار و پایداری» را برای پیشبرد این مسیر ضروری دانست.

وی توضیح داد: در بخش راهبرد باید مشخص شود که انتخاب آثار بر چه اساسی صورت می‌گیرد، اولویت‌ها چگونه تعیین می‌شوند، چه سازوکاری برای انتخاب پدیدآورندگان و ارزیابی آثار وجود دارد و ارتباط نهادهای دولتی و خصوصی چگونه باید تنظیم شود.

فروغی همچنین بهره‌گیری از بازخوردهای بازارهای مقصد و ارزیابی نتایج فعالیت‌های ترجمه و نشر را از موضوعات مهم در تدوین سیاست‌های اثربخش برشمرد و بر ضرورت ایجاد ساختارهای هماهنگ و پایدار برای پیگیری این اهداف تأکید کرد.

رئیس هیئت‌مدیره انجمن ناشران کتاب کودک و نوجوان در پایان خاطرنشان کرد: توسعه حضور بین‌المللی کتاب کودک ایران، مسیری کوتاه‌مدت نیست و دستیابی به نتایج مطلوب در این حوزه به استمرار همکاری‌ها، به‌روزرسانی سیاست‌ها و مشارکت مؤثر نهادهای تخصصی و بخش خصوصی نیاز دارد.

وی ابراز امیدواری کرد که برگزاری نشست‌های تخصصی از این دست، زمینه گفت‌وگوی کارشناسی، تدوین راهبردهای مؤثر و افزایش سهم ناشران ایرانی از بازار جهانی کتاب کودک و نوجوان را فراهم کند.