به گزارش روابط عمومی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، به همت خانه فرهنگ جمهوری اسلامی ایران در راولپندی، نخستین گفت‌وگوی فرهنگی آنلاین با عنوان «نخستین گفت‌وگوی فرهنگی ایران و پاکستان در حوزه معماری» با حضور جمعی از معماران، استادان دانشگاه، پژوهشگران، صاحب‌نظران و دانشجویان دانشگاه‌های مختلف دو کشور برگزار شد.

در این نشست، موضوعات و زمینه‌های گوناگونی از جمله معماری، میراث فرهنگی، حفاظت و مرمت آثار تاریخی، توسعه شهری و ظرفیت‌های همکاری‌های علمی و دانشگاهی میان ایران و پاکستان مورد بحث و تبادل نظر قرار گرفت.

مهدی طاهری، مسئول خانه فرهنگ ایران در راولپندی، با اشاره به برگزاری این نشست، آن را نخستین گفت‌وگوی فرهنگی آنلاین ایران و پاکستان در حوزه معماری دانست و اظهار کرد: برای نخستین‌بار است که جمعی از متخصصان و صاحب‌نظران دو کشور در زمینه معماری، به‌صورت مستقیم و تخصصی با یکدیگر به گفت‌وگو و تبادل دیدگاه می‌پردازند.

وی افزود: با گسترش ساخت‌وسازهای جدید، افزایش جمعیت شهری و تغییرات سریع در محیط‌های شهری، توجه به معماری تاریخی و حفاظت از میراث فرهنگی بیش از پیش اهمیت یافته و به یکی از ضرورت‌های مهم در شرایط کنونی تبدیل شده است.

طاهری تأکید کرد: معماری تنها به ساخت بنا محدود نمی‌شود، بلکه بازتابی از تاریخ، تمدن، فرهنگ و هویت هر جامعه است. از این رو، تبادل علمی و فرهنگی میان ایران و پاکستان در این حوزه می‌تواند زمینه‌ساز شناخت بیشتر تجربه‌ها و دیدگاه‌های دو کشور و گسترش همکاری‌های مشترک باشد.

محمدحسن طالبیان، معاون پیشین وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی و استاد دانشگاه تهران در این نشست، به بررسی باغ‌های تاریخی ایران و ویژگی‌های معماری و ساختاری آنها پرداخت و درباره مفهوم «باغ ایرانی»، روند شکل‌گیری و تحول تاریخی آن و مهم‌ترین ویژگی‌های این الگوی معماری و باغ‌سازی توضیح داد.

وی با اشاره به نمونه‌های برجسته‌ای همچون باغ ارم، باغ چهل ستون، باغ فین، باغ عباس‌آباد، باغ شازده، باغ دولت‌آباد، باغ پهلوان‌پور و باغ اکبریه، درباره پیشینه تاریخی، ساختار، نظم فضایی و ویژگی‌های معماری این باغ‌ها سخن گفت.

طالبیان همچنین به تأثیر الگوی باغ ایرانی بر معماری و باغ‌سازی در شبه‌قاره اشاره کرد و پیشینه تاریخی و ویژگی‌های معماری باغ شالیمار را نیز مورد بررسی قرار داد.

وی با اشاره به معیار یونسکو، باغ ایرانی را نمونه‌ای از تبادل مهم ارزش‌های انسانی در حوزه معماری و باغ‌سازی دانست و توضیح داد که نظم هندسی، تقارن و نظام پیچیده هدایت و توزیع آب در باغ ایرانی، در شکل‌گیری و تحول الگوهای باغ‌سازی در مناطق مختلف، از غرب آسیا و جهان عرب گرفته تا اروپا، تأثیرگذار بوده است.

شریعه حسینی، استاد معماری و مسئول امور آموزشی دانشگاه کامستس اسلام‌آباد و رئیس پیشین گروه معماری این دانشگاه، درباره پیوند میان معماری، میراث فرهنگی و هویت شهری سخن گفت.

وی با اشاره به اهمیت حفاظت از بافت‌های تاریخی و معماری ارزشمند، گفت: احیای بناها و بافت‌های تاریخی باید به‌گونه‌ای انجام شود که ضمن پاسخ‌گویی به نیازهای معاصر، ویژگی‌های معماری، هویت فرهنگی و حس تعلق به مکان حفظ شود.

حسینی ادامه داد: معماری سنتی ایران حاصل تعامل میان شرایط اقلیمی، نیازهای اجتماعی، فرهنگ و دانش بومی است و می‌تواند در مواجهه با چالش‌های معماری و شهرسازی معاصر مورد توجه قرار گیرد.

یاسر جعفری، مدیرکل معماری و ساخت‌وساز شهرداری تهران، در بخش دیگری از این نشست به موضوع حفاظت از بناها و بافت تاریخی پرداخت و تأکید کرد: مرمت بناهای تاریخی به‌تنهایی کافی نیست، بلکه این بناها باید دوباره به چرخه زندگی شهری بازگردند و به بخشی از زندگی روزمره شهروندان تبدیل شوند.

حامد عزیزی، رئیس گروه مهندسی عمران دانشگاه یزد، به بیان نکاتی پیرامون نقش مهندسی زلزله و پژوهش‌های تجربی در حفاظت از معماری تاریخی پرداخت.

صبا سمیع، مشاور حفاظت و مرمت میراث فرهنگی و آثار تاریخی و متخصص معماری و حفاظت میراث فرهنگی از پاکستان، در سخنان خود بر اهمیت شناخت هویت معماری بناهای تاریخی و توجه به زمینه تاریخی و فرهنگی آنها تأکید کرد.

در جریان این نشست، شرکت‌کنندگان، به‌ویژه دانشجویان دانشگاه‌های مختلف، پرسش‌های گوناگونی نیز مطرح کردند و دیدگاه‌های خود را درباره موضوع و محتوای برنامه بیان کردند.