ریشه ماندگاری اندیشه مولانا «قرآن» است
رایزن فرهنگی ایران در اسلام آباد پاکستان گفت: از آنجا که قرآن همواره در میان مردم جاودان و زنده است، پیوند اندیشه مولانا با مفاهیم قرآنی نیز موجب شده است که آثار و یاد او در طول قرنها همچنان زنده و مورد توجه باشد.
به گزارش روابط عمومی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مراسم بزرگداشت حضرت مولانا جلالالدین محمد بلخی (مولوی) و شمس تبریزی با حضور جمعی از استادان زبان و ادبیات فارسی، دانشجویان و پژوهشگران به همت رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در اسلامآباد پاکستان برگزار شد.
در این مراسم، امبر یاسمین، استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه نومل شرح مختصری از زندگی مولانا ارائه کرد و گفت: مولانا در ۲۴ سالگی جانشین پدر خود شد و پس از آن به تدریس و تعلیم پرداخت.
وی دیدار مولانا با شمس تبریزی را نقطه عطفی در زندگی وی دانست و افزود: این دیدار موجب تحول عمیق روحی و معنوی مولانا شد و او را از مسیر پیشین زندگی به سوی عشق، معرفت و سیر و سلوک عرفانی هدایت کرد.
یاسمین به نقش حسامالدین چلبی در شکلگیری مثنوی معنوی اشاره و با استناد به تعبیر مشهور عبدالرحمن جامی، این اثر را «قرآن در زبان فارسی» توصیف کرد.
این استاد زبان و ادبیات فارسی با اشاره به اندیشههای شمس تبریزی درباره علم و معرفت اظهار کرد: علم حقیقی دانشی است که در درون انسان تحول ایجاد میکند.
وی عشق و معرفت را از مفاهیم اساسی در اندیشه مولانا و شمس دانست و معرفت را به معنای شناخت معنوی، خودشناسی و خداشناسی بیان کرد.
امبر یاسمین با اشاره به مضامین انسانی و اخلاقی در آثار مولانا، بر اهمیت دوری از کینه و حسد و توجه به عشق و حقیقت تأکید و اظهار کرد: در شرایط کنونی جهان و در میان اختلافات و جنگهای موجود، بازگشت به آموزههای مولانا میتواند زمینهساز تقویت همدلی و کاهش اختلافات میان انسانها باشد.
وی خاطرنشان کرد: از دیدگاه شمس، باطن و بُعد معنوی انسان از ظاهر او اهمیت بیشتری دارد.

در ادامه، رضیه اکبر، استاد زبان و ادبیات فارسی، با اشاره به جایگاه مولانا در جهان اظهار کرد: در غرب از وی با عنوان «پیامبر عشق» یاد میشود.
وی با اشاره به دیدگاه مولانا درباره عشق بیان کرد: عشق به انسان میتواند انسان را به عشق الهی رهنمون سازد. پس از ملاقات مولانا با شمس تبریزی، تحول عمیقی در زندگی و اندیشه مولانا ایجاد شد و شمس برای وی بازتابی از عشق الهی بود.
به گفته وی، ارتباط میان مولانا و شمس زمینهساز تحول روحی و معنوی مولانا و شکلگیری نگاه عارفانه او به مفهوم عشق شد.
شگفته یاسمین، استاد و رئیس بخش زبان و ادبیات فارسی دانشگاه زبانهای نوین در ادامه نشست شرح مختصری از زندگی مولانا ارائه کرد و با اشاره به دوران جوانی وی اظهار کرد: عطار نیشابوری پس از دیدار با مولانا، آیندهای درخشان برای او پیشبینی کرده بود.
شگفته یاسمین در ادامه به یکی از روایتهای مشهور درباره دیدار مولانا و شمس تبریزی اشاره کرد و گفت: شمس در جریان این دیدار با اشاره به کتابهای مولانا، آنها را مورد پرسش قرار داد و پس از پاسخ مولانا، کتابها را در حوض آب انداخت. زمانی که شمس کتابها را از آب بیرون آورد و مولانا مشاهده کرد که کتابها آسیبی ندیدهاند، این رویداد تأثیر عمیقی بر او گذاشت و موجب تحول روحی وی شد.
وی دیدار مولانا و شمس تبریزی را یکی از مهمترین رویدادهای زندگی مولانا دانست و مهمترین پیامدهای این دیدار را تحول عمیق روحی و عرفانی، تغییر نگاه مولانا به مفهوم عشق، دگرگونی در شیوه زندگی و گرایش به سماع، روی آوردن به شعر و شاعری و تحول در زبان و شیوه بیان ادبی وی برشمرد.
این استاد زبان فارسی در پایان سخنانش، اظهار کرد: ناپدید شدن شمس تبریزی نیز تأثیر قابل توجهی بر روح و اندیشه مولانا گذاشت و زمینهساز خلق بخش دیگری از اشعار و آثار وی شد.

در بخش دیگری از این رویداد فرهنگی مظفر علی کشمیری، استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه اسلامی اسلام آباد، به معرفی ترجمه کتاب سپه سالار که در خصوص زندگی مولوی به نگارش درآمده پرداخت.
وی پیش از معرفی این اثر ضمن اشاره به فعالیتهای مشترک خود با مهر نور محمد خان در ترجمه این کتاب ، از تلاشهای ایشان طی حدود ۵۰ سال در زمینه گسترش زبان و ادبیات فارسی در پاکستان قدردانی کرد.
وی اظهار کرد: ایشان به همراه نور محمدخان اثر دیگری از قیصر امینپور را به زبان اردو ترجمه کردهاند که با هماهنگی مجید مشکی، رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در اسلامآباد، منتشر شده است.
وی همچنین به ترجمه «رساله سپهسالار» اثر فریدون بن احمد سپهسالار اشاره کرد که با همکاری با نور محمد خان به اردو ترجمه و در روز جهانی ترجمه موفق به دریافت جایزه شده است.
کشمیری با اشاره به حمایتهای رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در اسلام آباد پاکستان در زمینه ترجمه و چاپ این کتاب، درباره «رساله سپهسالار» گفت: نگارش این اثر حدود ۴۰ سال به طول انجامیده و مطالب آن بر منابع معتبر استوار است و یک نسخه از آن نیز در مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان موجود است.

مجید مشکی، رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در اسلامآباد، کسب جایزه برای ترجمه «رساله سپهسالار» را به مظفر علی کشمیری و مهر نور محمد خان تبریک گفت و بر اهمیت تداوم فعالیتهای ترجمه میان زبانهای فارسی و اردو تأکید کرد.
وی اظهار کرد: استادان و دانشجویان زبان و ادبیات فارسی باید این روند را ادامه دهند و آثار ارزشمند فارسی را به زبان اردو و همچنین آثار برجسته اردو را به فارسی ترجمه کنند.
مشکی با اشاره به اینکه ترجمه آثار اردو به فارسی در ایران کمتر مورد توجه قرار گرفته است، بر ضرورت توجه بیشتر به این حوزه تأکید کرد.
رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در ادامه با اشاره به جایگاه مولانا در میان مردم جهان اظهار کرد: با گذشت قرنها از درگذشت وی، یاد و آثار مولانا همچنان در میان مردم زنده است.
به گفته وی، از آنجا که قرآن همواره در میان مردم جاودان و زنده است، پیوند اندیشه مولانا با مفاهیم قرآنی نیز موجب شده است که آثار و یاد او در طول قرنها همچنان زنده و مورد توجه باشد.

مهر نور محمد خان، استاد پیشکسوت زبان و ادبیات فارسی در پاکستان و چهره برجسته ایران شناسی گفت: برای شناخت بهتر شخصیت و اندیشه مولانا، مطالعه «مثنوی معنوی» ضروری است.
وی مولانا را از چهرههای برجسته تاریخ شعر فارسی و تصوف و عرفان دانست و با اشاره به جایگاه وی در اندیشه علامه اقبال، بیان کرد: اقبال نیز مولانا را معلم روحانی خود میدانست.
محمد خان با اشاره به محتوای مثنوی اظهار کرد: مولانا در این اثر به موضوعاتی همچون اخلاق شرعی، تربیت و اصلاح انسان پرداخته است و تأکید دارد که عبادت زمانی ارزشمند است که با نیت خالص و برای رضای خداوند انجام شود.
به گفته وی، اشعار مولانا به دلیل بیان مفاهیم عمیق انسانی و معنوی، برای عموم قابل فهم است.
محمد خان همچنین مثنوی معنوی را چکیدهای از مفاهیم و آموزههای قرآن دانست و گفت: مولانا بسیاری از مفاهیم قرآنی را در قالب شعر بیان کرده است.
وی در ادامه با اشاره به اهمیت «نینامه» در آغاز مثنوی، آن را از مهمترین بخشهای این اثر دانست و نی را نمادی از روح انسان معرفی کرد؛ روحی که منشأ الهی دارد و از ماندن در جهان مادی و جدایی از اصل خویش رنج میبرد.
