منو اصلی
اندازه و قطع نسخ خطي

اندازه و قطع نسخ خطي

در گذشته براي اندازه‌هاي گوناگون كتاب، عنوان‌هايي وضع كرده بودند كه معروف‌ترين آنها عبارتند از:

1. بازوبندي ( اندازه تقريبي: 20×30 ميليمتر )؛ 2. بغلي ( اندازة تقريبي 40×60 به بالا )؛ 3. جانمازي ( 70×120 به بالا )؛ 4. حمايلي ( به همان اندازة جانمازي ولي با قطر بيشتر كه آن را در زير لباس رو و به طور حمايل آويزان مي‌كردند )؛ 5. نيم ربعي ( 100×180 )؛ 6.وزيري كوچك ( 140× 220 )؛ 7. وزيري ( 160×240 )؛ 8. وزيري بزرگ ( 200×300 )؛ 9.سلطاني (300×400 )؛ 10. رحلي كوچك(250×400 )؛ 11.رحلي (300×500 )؛ 12. رحلي بزرگ ( 350×600 به بالا )؛

البته ممكن است در هر يك از قطع‌هاي مذكور، گاه كتابي به شكل «بياض» صحافي و تجليد شده باشد و آن صورتي است كه طول و عرض كتاب برخلاف معمول است؛ يعني كتاب از طرف طول باز مي‌شود و از عرض ته بندي شده است ، يا كتاب به شكل « خشتي » است كه طول و عرض كتاب تقريباً به يك اندازه است يا « طومار » است كه اوراق كتاب را از دو طرف چسبانده و درهم پيچيده و لوله كرده باشند يا « مرقّع » است كه ته صفحات كتاب را به يكديگر از دو طرف چسبانده‌اند. معمولاً قطعات خوش خط و تصاوير و نقاشي را به صورت مرقّع صحافي مي‌كردند.

دايره المعارف بزرگ اسلامي. زيرنظر كاظم موسوي بجنوردي . تهران : مركز دايره المعارف بزرگ اسلامي ، 1367- ، جلد 8 ، ص 396ـ395 * منبع :