منو اصلی
اخبار > «اشپکتروم ایران» پلی است براي رساندن انديشه ایرانی به آلمان / از ورود واژه‌هاي بيگانه به زبان فارسي نهراسيم


  چاپ        ارسال به دوست

انديشمند ايراني و بنیانگذار نشریه علمی ـ پژوهشی «اشپکتروم ایران»:

«اشپکتروم ایران» پلی است براي رساندن انديشه ایرانی به آلمان / از ورود واژه‌هاي بيگانه به زبان فارسي نهراسيم

منوچهر امیرپور گفت: نشريه «اشپکتروم ايران» در جهت‌دهی مطالعات ایران، اسلام و تشیع در آلمان می‌تواند بی‌نهایت تأثیرگذار باشد.

به گزارش اداره‌كل روابط عمومي و اطلاع‌رساني سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي، سيد علي موجاني، رايزن فرهنگي ايران در آلمان در آستانه 30 سالگي نشريه «اشپكتروم ايران» (نشريه رايزني فرهنگي ايران در آلمان) با منوچهر امیرپور، بنیانگذار و نخستین سردبیر اين نشریه علمی ـ پژوهشی ديدار كرده و در آن درباره چرایی تأسیس «اشپکتروم ایران»، ضرورت شناخت مبانی پیشرفت دنیای غرب، آینده زبان فارسی و نسل‌های ایرانیان مقیم در آلمان، به گفت‌وگو نشسته است. متن اين گپ‌وگفت در ادامه منتشر مي‌شود:

چرا «اشپکتروم ایران» متولد شد؟

در آن سال‏ها تصویری مخدوش و غیرصحیح از ایران و دنیای پژوهش‏های ایرانی وجود داشت، ارتباطات علمی و دانشگاهی به مثال امروز برقرار نبود و از سوی دیگر دسترسی به منابع و متون تحقیقی به دشواری امکان‏پذیر می‏شد. در آن شرایط ایجاد یک دریچه‏ای برای انعکاس فعالیت‏های علمی و پژوهشی ایرانیان به محیط آلمانی ‏زبان یک ضرورت می‏نمود. از دیگر مشکلاتی که در آن دوران خود را به ما تحمیل کرده بود موانع جدی برای انجام سفرهای علمی ـ پژوهشی بود، روابط سیاسی در سطح نازلی قرار داشت و امکان دریافت ویزا زمان‌بر بود، از این جهت ما در سفارت به این نتیجه رسیده بودیم که لازم است یک پنجره‏ای از ایران را برای مخاطبانی متفاوت در محیط علمی و پژوهشی آلمان بگشاییم و این پنجره می‏بایستی به زبان آلمانی باشد و بتواند نشان دهد كه در ایران فکر و اندیشه و تولید محتوا چه سرشت و سرنوشتی را در سال‏های پس از پیروزی انقلاب اسلامی یافته است. با اندک زمانی که از انتشار «اشپکتروم ايران» گذشت، مخاطبانی تازه و علاقمند در محیط آلمان به جمع ما پیوستند. خانم شیمل، نمونه بارز این دست از مخاطبان بود. ایشان با دقت مطالب «اشپکتروم ايران» را دنبال می‏كردند و خود برای ما مقالات و متونی تازه را ارسال می‏داشتند. در آن روزها ما نگران آن بودیم که «اشپکتروم ايران» به یک جعبه خالی برای انتشار مقالات آلمانی‏هایی تبدیل نشود که امکان چاپ متون و پژوهش‏های خود را در نشریات وزین و علمی کشورشان از دست داده‏اند. در حقیقت به دنبال آن نبودیم تا ناراضیان علمی و سرخوردگان دانشگاهی را جذب «اشپکتروم ايران» كنيم؛ بلکه می‏کوشیدیم به صورت پیوسته فضای گفت‌وگو و تبادل ایرانیان فرهیخته را با انتشار مقالات به زبان آلمانی نزد آلمان‌ها منتقل كنیم.

«اشپكتروم ايران» چه رسالتي براي خود تعيين كرده است؟

«اشپکتروم ايران» را پلی بدانید که محققان و اندیشه ایرانی را به آلمان می‌رساند. این نشریه در جهت‌دهی مطالعات ایران، اسلام و تشیع در آلمان می‌تواند بی‌نهایت تأثیرگذار باشد. «اشپکتروم ايران» تنها زبان عمومی و علمی ایرانی در محیط آلمانی زبان است که اگر مقالات خوب در آن درج شود، جامعه علمی آلمان را مجذوب ایران می‌کند.

شما از نزديك با فضاي علمي غرب به ويژه آلمان آشنا هستيد. از نظر شما مبانی پیشرفت دنیای غرب چيست؟

به نظر من هم یکی از مقولات جدی در فضای کنونی آلمان، کوشش برای یافتن مبانی فکری پیشرفت این جامعه است. اینجا اجازه می‏خواهم از مثالی برای افزایش سطح دریافت این مفهوم استفاده كنم. در مطالعه آرا و افکار غزالی این شخصیت ضدفلسفه با اثری روبرو می‏شویم به عنوان «مقاصد الفلاسفه». این اثر غزالی کتابی است به غایت دقیق و وزین در معرفی اندیشه فلسفی ارسطويیان و چنان با عمق فلسفه مشايیان را تشریح می‌کند که برخی از غربی‌ها، غزالی را یک فیلسوف مشايی می‌دانند، غافل از آنکه غزالی بزرگ‌ترین دشمن بر فلسفه در دنیای اسلام بوده و هست. چنانچه بیان شد اگر این کتاب را به تنهایی امروز یکی از مستشرقین مورد مطالعه قرار دهد، غزالی را بلاشک فیلسوفی بزرگ و آگاه که با شناختی عمیق در رابطه با اندیشه فلسفی عصر مورد مثال قرار می‏دهد؛ اما در واقع مطالعه زندگی و روحیات غزالی نشان می‏دهد او «مقاصد الفلاسفه» را نوشت تا مبانی اندیشه فیلسوفان را با منطق و دقت ردّ كند. غزالی تلاش داشت با معرفی دقیق و جزيی‏نگرانه نگرش فلاسفه امکان لازم برای نقد اندیشه آنها را فراهم آورد و البته در این کار هم به عصر خود موفق شد. در نگاه من امروز لازم است که ما و شما مبانی اندیشه غرب را عمیقاً مورد مطالعه قرار دهیم و ابتدا بر اساس روشمندی غزالی و نمونه‏های مشابه دیگری در دنیای اسلام فارغ از هرگونه تعصب و یا ایراد و اشاره‏ای آنچه را که مبانی پیشرفت دنیای مغرب زمین شده است را احصا كرده و بر آن وقوف کاملی پیدا كنیم. طبعاً مرحله پسین این توجه و شناخت، مطالعه و غور در ارکان فکری این مبانی است و سپس بایستی ایرادات وارد بر مبانی اندیشه غرب را استخراج كرد و سپس بر آنها ردّیه نوشت و آنها را نقض کرد. در واقع ما نمی‏توانیم محصولات پیشرفت فکر و اندیشه غربی‏ها را مورد استفاده قرار دهیم؛ اما مبانی اندیشه آنها را نادیده بگیریم. پس باید به راز و رمز پیشرفت توجه و وقوف نشان دهیم و پس از آن مسیر تازه‏ای را پیدا کنیم تا آن بخشی که نمی‌تواند برای ما سرچشمه فکر و اندیشه باشند و ممکن است محیط اجتماعی ما را با انحطاط بکشند را به کنار نهیم و بدان دسته از مضامین و اطلاعات توجه نشان دهیم که حاصل آنها امکان پیشرفت و توسعه ما را فراهم می‏آورند.

نظر شما درباره آینده زبان فارسی و نسل‌های ایرانیان مقیم در آلمان چيست؟

در خصوص زبان فارسی یک واقعیت را ما باید بپذیریم و آن چیزی نیست جز اینکه زبان ما وقتی تحول پیدا می‏کند و تأثیرگذار می‏شود که ما در آن زبان بیندیشیم، در واقع اینجا آلمانی‏ها یاد گرفته‏اند به آلمانی بیندیشند. اینکه لغات و کلمات دیگر زبان‏ها را به عاریت بگیرند، برخلاف آنچه که ما عموماً در ایران فکر می‏کنیم، امر مضمومی برای اینها نیست، اما یک ویژگی متفاوت را همیشه رعایت کرده‏اند و آن چیزی نیست جز اینکه کلمات را تحت‏اللفظی ترجمه نکنند و به عنوان معادل در زبان خویش تولید واژگانی بی‏محتوا و بی‏معنا نداشته باشند. اگر امکان اندیشیدن برای تولید مفهوم پیدا نمی‌شود، از قرض گرفتن لغات بیگانه هراس ندارند حال چه از عربی باشد یا ترکی. این متأسفانه آن چیزی است که ما در ایران شاید کمتر بدان توجه و بها داده‏ایم. ما نرم‏افزار و سخت‏افزار را تحت‏اللفظی ترجمه کرده‏ایم اما نخواسته‏ایم در زبان خود فکر کنیم و ببینیم که کارکرد یک software چه چیزی می‏تواند باشد تا با توجه به آن واژه‌گزینی کنیم. این خطایی بزرگ است که ما در زبان خود نمی‌اندیشیم و صرفاً با ترجمه لفظ معادل‌سازی می‌کنیم و تصور می‌کنیم در برابر ورود واژگان بیگانه سپر گرفته‌ایم.

همچنين توجه شما را به عنوان رایزن فرهنگی ايران در آلمان، به موقعیت خطیر زبان فارسی در این کشور نیز جلب مي‌كنم. زبان فارسی در آلمان در آستانه یک تحول عمیق اندیشه‏ای است. صرف زبان‏آموزی و کاربرد آن نخواهد توانست زمینه رشد این زبان را در دهه‏های آینده تضمین كند؛ چرا که شما در چند دهه آینده با نسلی متفاوت از جامعه ایرانی روبرو خواهید شد که بایستی آنها را تربیت کنید تا در زبان فارسی بیندیشند.

انتهاي پيام/


١٦:٢٣ - 1396/12/05    /    شماره : ٦٩٩٦٦٩    /    تعداد نمایش : ٥٨٢


نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 

خروج