English|عربي
صفحه اصلي|اروپا - آمريكا|آفريقا - عربي|آسيا - اقيانوسيه|اخبار سازمان|پيوندها|آشنایی با سازمان
پنج شنبه ٢٦ مرداد ١٣٩٦
اخبار > خسروپناه: تفسیر ظاهري از دین منجر به فهم متحجرانه شده است/ به حاشيه راندن عقلانيت مهمترين عامل افراط‌گرايي


  چاپ        ارسال به دوست

دهمين دور گفت‌وگوي ايران و واتيكان/6

خسروپناه: تفسیر ظاهري از دین منجر به فهم متحجرانه شده است/ به حاشيه راندن عقلانيت مهمترين عامل افراط‌گرايي

ريیس مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران در دهمين دور گفت‌وگوهاي ديني ايران و واتيكان، با تاكيد بر اين كه مهمترين عامل افراط‌گرايي به حاشيه راندن عقلانيت است، گفت: تفسیر ظاهري از دین منجر به فهم متحجرانه گرديده است.

به گزارش اداره‌كل روابط عمومي و اطلاع‌رساني سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي، دهمين دور گفت‌وگوهاي ديني مركز بين‌المللي گفت‌وگوي اديان سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي با شوراي پاپي گفت‌وگوي اديان كليساي كاتوليك واتيكان پيش از ظهر ديروز (دوم آذرماه) با حضور کاردینال توران، ريیس شورای پاپی گفت‌وگوی ادیان در واتيكان و ابوذر ابراهيمي‌تركمان، رييس سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي و رييس شوراي سياست‌گذاري اديان، حجت‌الاسلام والمسلمین ربانی، سفیر ايران در واتیکان و اكبر قولي، رايزن فرهنگي كشورمان در محل شورای پاپی گفت‌وگوی ادیان رُم آغاز شد.

تکفیر از حربه‌های خشونت دینی است

عبدالحسین خسروپناه، ريیس مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران در سخنراني خود در اين نشست با ارائه مقاله «عوامل معرفتی خشونت دینی در جهان اسلام»، گفت: خشونت همیشه با بشریت همراه بوده است و جنایت‌های تاریخ بر این مطلب گواهی می‌دهند؛ هر چند که خشونت‌طلبان در دوره رشد عقلانیت بشر تلاش کردند تا به تبیین عقلانی افراطی‌گری و خشونت، دست زنند و خشونت طلبان دینی نیز در صدد توجیه دینی این رفتار غیرانسانی بودند و هستند.

وي در ادامه، به موضوع خشونت دینی پرداخت و افزود: خشونت دینی، معلول عوامل و مدلول دلایل مختلفی از جمله مهمترین عوامل معرفتی افراطی‌گری و خشونت دینی در جهان اسلام بی‌توجهی به مراتب ایمان، به حاشیه راندن عقلانیت، معنویت گریزی، تفسیر نادرست از مفهوم جهاد، فهم نادرست از مفهوم تکفیر و کاربست عقلانیت مدرن در نظامات اجتماعی است.

استاد مؤسسه حکمت و فلسفه ایران، اظهار كرد: یکی از جریان‌های معاصر که علاوه بر رفتار خشونت‌آمیز به توجیه دینی افراطی‌گری و خشونت دست می‌رند همانا جریان تکفیری سلفی‌گری در جهان اسلام است؛ هرچند که واژه سلف در گفتمان سنتی، یادآور صحابه، تابعان و محدثان بزرگ قرون اول و دوم است ليکن برخی از وهابی‌ها، این تعبیر را به معنای فرقه خاصی گرفته‌اند و با این ابزار به تکفیر مسلمانان و اهل قبله می‌پردازند.

خسروپناه ضمن تشریح موضوع و تاریخچه تکفیرگرایی گفت: تکفیرگرایی در دوره معاصر، با استفاده از پوشش سلفیت و اعمال رفتارهای افراطی‌گرایانه به یک پدیده سیاسی ـ امنیتی و تهدیدزا برای بسیاری از جوامع اسلامی و غیراسلامی بدل شده که بیشترین تأثیر منفی را بر سرمایه اجتماعی و اعتبار و منزلت جهان اسلام گذاشته است و البته شعار حکومت اسلامی با روش جهادی از سوی تکفیری‌ها هم باعث شد تا برخی برای نجات از خشونت دینی، دین سکولار را پیشنهاد دهند و دین را از نیازهای اجتماعی به حاشیه راندند و به یک معنا، موضوع یک نوع خشونت را برای سلب خشونت، نفی کردند؛ هرچند این طایفه گرفتار نوع دیگری از خشونت یعنی خشونت سکولار شدند و فاشیسم و نازیسم و خشونت مدرن را به وجود آوردند.

بی‌اعتنایی به عقلانیت؛ از عوامل خشونت دینی در جهان اسلام

این استاد حوزه و دانشگاه یکی از عوامل معرفتی خشونت دینی را بی‌توجهی یا انکار مراتب ایمان دانست و افزود: متأسفانه خشونت‌طلبان در جهان اسلام به گونه دیگری، ایمان را تعریف کردند و ایمان را از حقیقت قلبی به امور جوارحی منتقل کردند و مراتب ایمان دینی را هم نفی کردند تا بتوانند با چنین تعریفی، دست به خشونت بزنند.

وی از دیگر عوامل خشونت دینی در جهان اسلام را بی‌اعتنایی به عقلانیت و حاشیه راندن آن اعلام کرد و افزود: در حالی که با تأمل اندک در تعاليم اسلام به ويژه قرآن كريم و روايات پيشوايان دين، اهميت و منزلت عقل نمايان مى‌گردد و در اسلام، مبناى ايمان قرار گرفته است اما وقتی عقلانیت به حاشیه رانده شود و تفسیر ظاهرگرایانه از دین ارائه شود، فهم متحجرانه از دین ارائه خواهد شد و در این صورت، افراطی‌گری و خشونت دینی شکل خواهد گرفت و رفتارهای غیرعاطفی و جنایت آمیز ظهور می‌کند. به عبارت دیگر روش‌شناسی سلفی جهادی، ظاهرگرایی افراطی است که به ناچار به خشونت دینی تحت عنوان جهاد کشیده می‌شود.

فقدان معنوی منجر به جنایت‌های بشری توسط جریان‌های تکفیری شده است

تشریح موضوع «معنویت گریزی» بخش دیگر این مقاله بود که به تفصیل مورد اشاره قرار گرفت و تأکید شد: تمدن مدرن پس از تجربه جنگ‌های جهانی اول و دوم و رشد تکنولوژی و صنعت و گسترش آسایش و کاهش آرامش، به ضرورت معنویت در جهان معاصر پی برد و جریان‌‌های تکفیری در جهان اسلام به جهت عقل‌گریزی و ظاهرگرایی از معنویت نیز از این مهم دوری گزیدند و باعث رفتارهای غیرانسانی شدند، در حالی که باید گوهر اسلام را معنویت و تعالی به سوی حق تعالی دانست و این در حالی است که رفتار تکفیری‌ها نشان می‌دهد این طایفه به هیچ‌گونه معنویتی اعتقاد ندارند و نماز و روزه آنها نیز شریعت ظاهری و فاقد طریقت و معنویت است و فقدان معنوی، باعث جنایت‌های بشری توسط جریان‌های تکفیری شده است.

این استاد حوزه و دانشگاه همچنین، فهم نادرست از مفهوم جهاد را از جمله عوامل معرفتی خشونت دینی در جهان اسلام دانست و گفت: بر خلاف تعابیر نادرست، جهاد، دفاع براي دفع تجاوز است و هنگامي كه حقوق افراد يك جامعه يا يك ملت مانند آب ، خاك، ‌مال ، ناموس، دولت ، مكتب و ارزش‌هايي كه مورد قبول جامعه اسلامي است از سوي دشمنان خارجي يا مخالفان داخلي مورد هجوم و تجاوز قرار گيرد، بر مسلمانان اعم از زن و مرد و كوچك و بزرگ واجب است با تمام توان و با هر وسيله ممكن به جهاد و مبارزه با متجاوز برخيزند و از حقوق شخصي، ملّي و آيين خود و هم نوعان دفاع كنند.

وی در ادامه، مطرح كرد: اسلام ديني است فطري كه از راه دليل و برهان و بهره‌گيري از صفاي باطن و فطرت پاك انسان‌ها، راه توسعه و نفوذ در دل انسان‌ها و ايجاد فضايي مناسب براي زندگي شرافت‌مندانه براساس ارزش‌هاي انساني را براي همگان فراهم مي‌سازد و با خون‌ريزي، ويراني، نابساماني و با هدف كشورگشايي و تجاوز به حقوق ديگران، سازش ندارد.

جهاد ضرورت حیاتی و یک امر اصلاحی برای جامعه اسلامی است

خسرو پناه در بخش پاياني سخنان خود، افزود: جهاد به معنایی که در اسلام گفته شده، یک ضرورت حیاتی و یک امر اصلاحی برای جامعه اسلامی است و با جنایت‌های جنگی و خشونت‌های غیرانسانی که از سوی تکفیری‌ها ظاهر می‌شود، تفاوت اساسی دارد و در نتیجه روشن شد که توجیه حرکت‌های افراطی تکفیری‌ها با عنوان حرکت‌های جهادی ناصحیح و نوعی مغالطه دین شناسانه است. 

بنابر اعلام اين خبر، ابراهیمی‌تركمان و هیأت دینی و فرهنگی از کشورمان به منظور شركت در دهمين دور گفت‌وگوهاي ديني مركز بين‌المللي گفت‌وگوي اديان سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي با شوراي پاپي گفت‌وگوي اديان كليساي كاتوليك واتيكان، با عنوان «افراط‌گرایی و خشونت به نام دین؛ کدام رویکرد به دین؟»، افتتاح اولین دور گفتگوهای فرهنگی ایران و اروپا و دیدار با مقامات عالی اين كشور، به رُم پایتخت ایتالیا سفر كرد.

اين دور از گفت‌وگوهاي اسلام و مسيحيت از امروز دوم آذرماه به مدت دو روز با حضور و سخنراني ابوذر ابراهيمي‌تركمان، رييس سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي و رييس شوراي سياست‌گذاري اديان، محمد جواد صاحبي، ريیس شورای علمی دین پژوهان کشور، سيد يحيي يثربي، استاد گروه فلسفه دانشگاه علامه طباطبايي (ره)، محمدمهدی مظاهري، عضو هيأت علمي دانشگاه تهران و رييس مؤسسه فرهنگي اكو، حجت ‌اسلام مرتضی جوادی‌آملی، رييس مؤسسه علوم وحياني اسراء، ابوالقاسم عليدوست، عضو هيأت علمي پژوهشگاه فرهنگ و انديشه اسلامي، سيد مهدي خاموشي، رييس سازمان تبليغات اسلامي، عبدالحسین خسروپناه، رييس مؤسسه پژوهشي حكمت و فلسفه ايران، محمد مسجدجامعي، عضو شوراي سياستگذاري اديان و حضور حجت الاسلام و المس لمین ربانی سفیر کشورمان در واتیکان ، قولی رایزن فرهنگی کشورمان در ایتالیا ، هايده رمضان‌رستم‌آبادي  از اداره مسيحيت كاتوليك مركز بين‌المللي گفت‌وگوي اديان و جمیله کوکبی از مرکز مطالعات فرهنگی و بین المللی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی برگزار مي‌شود.

دهمین دوره گفتگوی ايران و واتيكان و اولین گفتگوی فرهنگی ایران و اروپا از سوی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی به اجرا درآمده است.

انتهاي پيام/


١٠:٣٩ - 1395/09/03    /    شماره : ٦٦٥٦٦٧    /    تعداد نمایش : ١٣٤٩



خروج




 

گزارش تصويري
  • برگزاري نشست مجمع جهاني خادمان فرهنگ رضوي در مشهد مقدس
    نشست مجمع جهاني خادمان فرهنگ رضوي 11 مرداد و در جريان پانزدهمين جشنواره بين‌المللي امام رضا (ع) در دانشگاه فردوسي مشهد برگزار شد.

  • نشست  مسئولان دانشگاه‌هاي لبنان با معاون بين‌الملل سازمان فرهنگ
    نشست گروه 16 نفره از مسئولان، رؤساي دانشكده‌ها، شخصیت‌های علمی و اساتید دانشگاه‌‌هاي لبنان با عباس خامه‌يار، معاون بين‌الملل سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي، شامگاه دوشنبه 23 مرداد در محل اين سازمان، برگزار شد.

  • چهارمين نشست «قند پارسي»
    چهارمين نشست «قند پارسي»، اول مردادماه با شركت 145 تن از اساتيد و دانشجويان زبان فارسي از 44 كشور جهان در سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی برگزار شد

  • برگزاري سه نشست قند پارسي در سازمان فرهنگ
    سه نشست قند پارسي در سال‌هاي (1393-1395) با حضور اساتيد و دانشجويان شركت‌كننده از كشورهاي مختلف جهان در دوره‌هاي دانش‌افزايي زبان و ادبيات فارسي در سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي برگزار شد.

  • افتتاح نمايشگاه عكس «آذربايجان امروز» در تهران
    نمايشگاه عكس «آذربايجان امروز» 13 تيرماه، با حضور ابوالفضل قارایف، وزير فرهنگ و گردشگري آذربايجان به همت سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي در فرهنگستان هنر، افتتاح شد.